Wat is een matrijs

Wat is een matrijs?

Pjotr Kraan van FlinQ Plastics kunststof spuitgen
Geschreven door:
Pjotr Kraan
5 april 2022
In dit artikel lees je
Primary Item (H2)

Het belang van de juiste mal

De mogelijkheden en keuzes voor het maken van matrijzen zijn ongelooflijk groot. Dat varieert niet alleen van de runner-systemen en het type matrijs. Maar ook het materiaal: staal of aluminium. Het aantal holtes en nog duizend andere mogelijkheden en oplossingen.

Het kiezen van het juiste type matrijs - voor jouw kunststof product - is vanwege al deze mogelijkheden cruciaal. Omdat het type matrijs van invloed is op de kwaliteit, productiesnelheid en - als gevolg daarvan - ook op de totale kosten.

Met kunststof spuitgieten is vrijwel alles mogelijk en dat geldt dus ook voor de matrijs. Het is belangrijk om je te realiseren dat hoe hoger de complexiteit is, hoe duurder de matrijs wordt. Vaak zijn de eisen die gesteld worden aan een kunststof product en - dus ook aan de matrijs - niet in verhouding met het beoogde budget.

Daarom is het belangrijk om vooraf de volgende vragen beantwoord te krijgen:

  • Hoeveel stuks moet er in totaal geproduceerd worden?
  • Wat zijn de functionele, technische en visuele eisen waaraan het product echt moet voldoen? 
  • Wat is mijn budget voor dit project? 
  • Komen de gestelde eisen overeen met mijn budget?

Het komt regelmatig voor dat er vooraf meer eisen gesteld worden dan functioneel of technisch noodzakelijk zijn. Zonde, want dit maakt de matrijs onnodig kostbaar en stelt het budget onder druk. Laat je niet verleiden door alle mogelijkheden, maar kijk doelbewust wat haalbaar is in jouw case! Wij gaan hier graag over in gesprek met jou. Zo bekijken we gezamenlijk wat de beste oplossing is voor jouw kunststofproduct. Neem gerust contact met ons op, of vraag een brainstormsessie aan.

Spuitgietmatrijs voor productie kunststof spuitgietproducten

Als je ooit hebt gekeken naar spuitgieten voor je kunststof onderdelen, was je eerste gedachte waarschijnlijk: waarom zijn spuitgietmatrijzen zo duur? Een spuitgietmatrijs is meestal één van de duurste onderdelen van een project. Het kan de kosten voor kleine oplagen aanzienlijk verhogen.

Maar wat is een matrijs nu eigenlijk?

Animatie over hoe een spuitgietmatrijs werkt.

Simpel uitgelegd: een matrijs is een holle gietvorm die onder hoge druk gevuld wordt met vloeibaar kunststof. Spuitgieten is een populaire methode in de verwerking van thermoplastische kunststoffen. Een spuitgietmatrijs bestaat uit twee helften. In gesloten toestand vormen die jouw kunststof product. De ene helft is de spuitzijde en de andere helft de uitwerpzijde.

Om een matrijs te maken wordt de kunststof eerst op hoge temperaturen in een spuitgietmachine gesmolten. En daarna door een schroefmechanisme naar de matrijs getransporteerd. De vloeibare kunststof stolt in de koude holte en krijgt zo de vorm van het gewenste product. Na de koeltijd gaan de twee helften uit elkaar en wordt het product uitgestoten aan de uitwerpzijde van de matrijs. Dit proces kan zich steeds herhalen.

In de matrijs zijn een of meerdere delingen aangebracht. Om het te verwerken materiaal makkelijk in te voeren, de ingesloten lucht te laten ontsnappen en het product te verwijderen. Een principetekening van dit proces is afgebeeld in figuur 1.

Figuur-1

Figuur 1

Bij matrijzen kunnen we verschillende delen onderscheiden. Allereerst het matrijshuis of de ombouw. Hierin zijn alle overige onderdelen ondergebracht. Het matrijshuis wordt voor een groot gedeelte opgebouwd uit standaard onderdelen zoals:

  • voorplaat
  • matrijsplaat
  • leipennen en leibussen

In het matrijshuis zijn drie gedeelten te onderscheiden:

  • aanspuiting
  • holte(n)
  • uitstoter mechanisme
Figuur-2

Verschillende soorten matrijzen en aanspuitingen:

Er bestaan veel verschillende soorten matrijzen. De meest voorkomende zijn:

  • Twee-platen matrijs
  • Drie-platen matrijs
  • Etage-matrijs
  • Insolated-runner-matrijs
  • Hot-runner-matrijs

Ook is er onderscheid tussen de manier van aanspuiten. Zo zijn de meest voorkomende aanspuitingen:

  • Vaste aanspuiting
  • Film aanspuiting
  • Duikboot- of tunnelaanspuiting
  • Pin-point aanspuiting
  • Kegel aanspuiting
  • Hotrunner aanspuiting.

Wil je meer weten over de functie van een specifiek type matrijs of aanspuiting? Neem gerust contact op. We vertellen je er graag over. 

Waarom zijn kunststof spuitgietmatrijzen zo duur?

Dat is één van de meest gestelde vragen die wij krijgen over spuitgietmatrijzen. Hoewel ook andere factoren een rol spelen bij het bepalen van de kosten, is de matrijs de grootste uitgave vooraf. En dat komt hierdoor:

  1. Allereerst is het maken van spuitgietmatrijzen een bewerkelijke en tijdrovende klus. De tijd die matrijzenmakers nodig hebben om een ​​kunststof spuitgietmatrijs af te werken, kan variëren van enkele dagen tot weken. Afhankelijk van de complexiteit en grootte van het eindproduct.
  2. Spuitgietmatrijzen zijn productspecifiek en dus maatwerk. Voor ieder product is een aparte matrijs nodig. Maatwerk is in de regel kostbaar, omdat het niet in series gemaakt kan worden. De producten worden dan ook ambachtelijk en niet machinaal gemaakt. 
  3. Bovendien zijn matrijzenbouwers bekwame en goed betaalde vakmensen. Ze hebben jarenlange ervaring opgedaan en verstaan hun vak zeer goed.
  4. De gereedschappen die matrijzenmakers nodig hebben zijn behoorlijk kostbaar. Denk hierbij aan dure software, CNC-machines, gereedschappen en precisie-opspanningen. 
  5. Maar belangrijker nog in de kostprijs van matrijzen, zijn de vereisten voor malconstructies. Hoewel spuitgietmatrijzen vaak worden samengevat als het halveren van "twee helften". Een holtezijde en een kernzijde. Zijn er tientallen precisieonderdelen nodig om iedere helft te vormen.
  6. En tot slot is het ontwerp van een kunststof spuitgietmatrijs bepalend. Zowel voor de kostprijs als het resultaat van jouw kunststof product. Het vergt daarom veel kennis, tijd en kosten om tot het juiste matrijsontwerp te komen.
Matrijs voor kunststof spuitgieten

Hoeveel kost een kunststof spuitgietmatrijs?

De kosten van een spuitgietmatrijs variëren per project. Hier is daarom geen eenduidig antwoord op te geven. Je hebt al spuitgietmatrijzen voor simpele enkelvoudige producten vanaf 3.500€. Maar het kan oplopen tot ver over de 100.000€ voor grote en complexe matrijzen.

In het algemeen zijn de kosten voor de meeste matrijzen (althans bij ons) tussen de 4.500€ en 25.000€. Afhankelijk van de productgrootte, aantal caviteiten in de matrijs en de complexiteit van het product.

Kunststof spuitgiet specialist met een no-nonsense mentaliteit

Heb je een idee of concept voor een uniek kunststofproduct maar heb je geen idee hoe je dit het beste laat produceren? 

Er is zoveel mogelijk! Soms zie je door de bomen het bos niet meer. En eerlijk gezegd, heb je het al druk genoeg. Het liefste besteed je het allemaal uit.

Ben je op zoek naar een partner die helemaal thuis is in deze materie en wil je een passend advies voor jouw kunststof idee?  Dan gaan wij graag het gesprek met je aan. 
Neem contact op
Benieuwd naar mijn verhaal?
Kunststof zit al van jongs af aan in mijn bloed. Het kon dan ook niet anders dan dat ik eerst in het familiebedrijf ben gaan werken.
Lees verder